„10 dla Serca” to dziesięć obszarów szczególnie ważnych dla profilaktyki chorób układu krążenia:
- optymalne ciśnienie tętnicze,
- optymalny poziom cholesterolu LDL,
- optymalny poziom glukozy we krwi,
- prawidłowa masa ciała,
- sposób żywienia,
- niepalenie tytoniu,
- niepicie alkoholu,
- zdrowy sen,
- niski poziom stresu,
- aktywność fizyczna.
„10 dla Serca” to ogólnopolska kampania edukacyjno-informacyjna realizowana przez Ministerstwo Zdrowia w ramach Narodowego Programu Chorób Układu Krążenia na lata 2022–2032 (NPChUK). Kampania została opracowana przez ekspertów Narodowego Instytutu Kardiologii – Państwowego Instytutu Badawczego i ma na celu promowanie najważniejszych zasad profilaktyki chorób układu sercowo‑naczyniowego. Kampania obejmuje liczne plakaty, ulotki, broszury, posty w mediach społecznościowych MZ, programy TV, np. w audycji „Moje Zdrowie” (TVP). Materiały dotyczą m.in. utrzymania prawidłowego ciśnienia tętniczego, zdrowego odżywiania, regularnej aktywności fizycznej, odpowiedniej ilości snu oraz działań zmniejszających poziom stresu.
Pobierz broszurę.
Dodatkowo w bezpłatnej aplikacji Moje IKP dostępne jest narzędzie, ankieta „10 dla Serca”, które pomoże pacjentom ocenić własny styl życia i poziom ryzyka chorób układu krążenia. Po wypełnieniu ankiety pacjent otrzymuje podsumowanie z informacją, które obszary wymagają poprawy, oraz wskazówki, co może zrobić, by zadbać o swoje serce.
Ankieta zwiększa świadomość zdrowotną pacjentów, co zwykle przekłada się na podejmowanie przez nich działań profilaktycznych. A to z kolei może oznaczać: mniej zaawansowanych przypadków chorób sercowo-naczyniowych, większe zaangażowanie pacjentów w dbanie o siebie, lepsze przygotowanie do wizyty lekarskiej i bardziej świadome pytania, odciążenie systemu ochrony zdrowia.
Obszary, których kontrola jest istotna w zmniejszaniu ryzyka chorób układu krążenia oraz model oceny ryzyka zgonu zostały opracowane na podstawie analizy badań Wieloośrodkowego Ogólnopolskiego Badania Stanu Zdrowia Ludności (WOBASZ), programu monitorowania sytuacji epidemiologicznej w zakresie chorób układu krążenia w dorosłej populacji polskiej. Jak wynika z poprzedniej edycji badania:
- Główne przyczyny zgonów w Polsce to choroby układu krążenia (ChUK), w tym choroba niedokrwienna serca, zawał serca oraz choroby naczyń mózgowych.
- W porównaniu do reszty Europy, polska populacja cechuje się prawie dwukrotnie wyższą umieralnością z powodu choroby niedokrwiennej serca oraz o 1,5 razy wyższą umieralnością z powodu udaru mózgu. W 2019 roku najwięcej lat życia w zdrowiu stracono z powodu chorób układu krążenia (21%), głównie z powodu choroby niedokrwiennej serca (51%), udaru mózgu (28%) oraz kardiomiopatii i zapalenia mięśnia sercowego (6%).
- W Polsce często występują główne czynniki ryzyka ChUK, takie jak nadciśnienie tętnicze, palenie tytoniu, zaburzenia lipidowe, otyłość i cukrzyca. Czynniki behawioralne odpowiadają za 47% zgonów oraz 35,8% utraconych lat życia w zdrowiu.
- Najważniejsze czynniki ryzyka w Polsce w latach 1990-2019 to: palenie tytoniu, wysokie BMI oraz wysokie skurczowe ciśnienie tętnicze krwi. Wśród zgonów, głównymi czynnikami ryzyka były: wysokie skurczowe ciśnienie tętnicze krwi, palenie tytoniu oraz wysokie stężenie glukozy.
- Wskaźniki dotyczące zgonów (20%) oraz hospitalizacji i długości życia (5%) wykazują znaczne zróżnicowanie regionalne.
